Tin tức

95% dùng AI, chỉ 15% tăng doanh thu: vì sao doanh nghiệp Việt chưa “ra tiền” từ AI?

Khảo sát của 3HORIZONS và CIO Vietnam công bố đầu tháng 10/2026 cho thấy gần như ai cũng đã dùng AI, 90% thấy năng suất tăng, nhưng chỉ 15% thấy doanh thu tăng. Đặt cạnh khảo sát của EY và báo cáo quốc tế của Jabra, bức tranh khá rõ: khoảng cách không nằm ở công cụ, mà ở quy trình, đào tạo và người dẫn dắt.

24/10/2026·6 phút đọc

95% dùng AI, chỉ 15% tăng doanh thu: vì sao doanh nghiệp Việt chưa “ra tiền” từ AI?

Bối cảnh

Ngày 1/10/2026, tại CIO Summit 2026 ở Việt Nam (chủ đề "Human Led, AI First, From Pilots to P&L", hơn 500 người tham dự), 3HORIZONS và CIO Vietnam công bố khảo sát về thực trạng ứng dụng AI trong doanh nghiệp Việt Nam. Báo Dân trí và Cafebiz đều đưa tin với cùng bộ số liệu.

Thông điệp chính có thể tóm lại một câu: dùng AI thì rộng, nhưng biến AI thành tiền thì còn hẹp. Chủ tịch CIO Vietnam, TS. Trần Việt Huấn, nhận xét rằng ứng dụng rộng "không đồng nghĩa với triển khai ở quy mô doanh nghiệp".

Lưu ý khi đọc số liệu: các bài báo không nêu cỡ mẫu và thời gian khảo sát. Con số 95% đo việc dùng AI ở cấp cá nhân người trả lời, không phải 95% doanh nghiệp đã triển khai AI bài bản.

Số liệu chính

AI đang được dùng tới đâu?

Mức độ ứng dụng (khảo sát 3HORIZONS & CIO Vietnam)	Tỷ lệ
Dùng GenAI ở cấp cá nhân	khoảng 95%
Đưa AI vào quy trình công việc có AI hỗ trợ	59%
Đã thử nghiệm hoặc dùng AI agent	khoảng 44%
Nhúng AI vào ứng dụng, quy trình doanh nghiệp	36%
Tự phát triển hoặc tuỳ biến giải pháp AI	33%
Triển khai AI chuyên biệt theo nghiệp vụ	20%
AI vận hành với mức tự chủ cao	khoảng 7%

Nguồn: Dân trí, Cafebiz (01–02/10/2026) dẫn khảo sát 3HORIZONS và CIO Vietnam.

AI mang lại gì?

Khoảng 90% ghi nhận tác động tích cực tới năng suất nhân viên, 62% thấy ra quyết định nhanh hoặc tốt hơn, 52% thấy tác động tới đổi mới sáng tạo. Nhưng càng gần "tiền", tỷ lệ càng giảm: khoảng 33% tiết kiệm được chi phí, 23% cải thiện trải nghiệm khách hàng và chỉ 15% ghi nhận tăng doanh thu.

Biểu đồ: tỷ lệ doanh nghiệp ghi nhận lợi ích từ AI – năng suất 90%, ra quyết định 62%, đổi mới 52%, tiết kiệm chi phí 33%, trải nghiệm khách hàng 23%, tăng doanh thu 15%

Nguồn: Khảo sát 3HORIZONS & CIO Vietnam, qua Dân trí (01/10/2026).

Góc nhìn thêm từ EY và Talentnet

Theo VnExpress (7/10/2026), EY Consulting Vietnam khảo sát 120 lãnh đạo doanh nghiệp: hơn một nửa xếp AI vào nhóm ưu tiên công nghệ hàng đầu, nhưng 97% doanh nghiệp mới dừng ở mức ứng dụng vận hành, chỉ khoảng 3% tích hợp sâu và chứng minh được giá trị. 68% đồng ý rằng nhân lực là rào cản lớn nhất. Khảo sát của Talentnet Academy với hơn 160 doanh nghiệp cũng cho kết quả tương tự: một phần ba coi AI là ưu tiên chiến lược, nhưng chỉ 3% tự đánh giá đã sẵn sàng.

Góc nhìn quốc tế: người quản lý quyết định nhiều

Báo cáo WorkLife 2026 của Jabra (khảo sát hơn 6.000 người làm việc trí óc ở Pháp, Đức, Ấn Độ, Ba Lan, Anh, Mỹ; công bố 13/10/2026) không khảo sát Việt Nam, nhưng có vài phát hiện đáng tham khảo:

Nhân viên có quản lý thành thạo AI dùng AI hằng ngày nhiều gấp 2,4 lần: 65% so với 27%.
64% nhân viên không giữ chức quản lý chưa được đào tạo AI hoặc chỉ được giới thiệu sơ qua; ở lãnh đạo cấp cao, tỷ lệ này là 26%.
AI giúp tiết kiệm thời gian, nhưng khối lượng việc không giảm: khoảng một nửa người trả lời dành nhiều thời gian hơn cho lập kế hoạch, sáng tạo và cả việc hành chính so với năm trước.

Phân tích xu hướng

1. Năng suất cá nhân chưa tự động thành kết quả kinh doanh. Một nhân viên viết email nhanh gấp đôi là tốt, nhưng nếu quy trình duyệt, bàn giao, chăm sóc khách hàng vẫn như cũ, thời gian tiết kiệm được dễ bị "nuốt" vào việc khác – đúng như hiện tượng Jabra mô tả.

2. Dùng AI tự phát nhiều hơn dùng có chủ đích. Khoảng cách giữa 95% (dùng cá nhân) và 20% (AI chuyên biệt theo nghiệp vụ) cho thấy phần lớn đang là mỗi người một công cụ, chưa có bài toán chung của công ty.

3. Chi phí ẩn lớn hơn chi phí công cụ. Theo VnExpress, một lãnh đạo ngân hàng cho biết cứ 1 đồng đầu tư AI phải chi thêm khoảng 5 đồng, có nơi 6–7 đồng, cho đào tạo, thiết kế lại quy trình và chuẩn hoá dữ liệu.

4. Câu hỏi đang đổi từ "dùng tool gì" sang "đo bằng gì, ai chịu trách nhiệm". Các chuyên gia tại CIO Summit và EY cùng nhấn mạnh: chọn bài toán kinh doanh trước, giao người chịu trách nhiệm kết quả, và đo lợi ích sau khi trừ chi phí.

Cơ hội và rủi ro

Cơ hội	Rủi ro
Doanh nghiệp nhỏ có thể đi nhanh nếu chọn đúng 1–2 quy trình có số đo rõ (ví dụ: thời gian trả lời khách, số báo giá gửi mỗi tuần)	Dàn trải nhiều công cụ, tốn phí thuê bao nhưng không đo được hiệu quả
Người đi làm biết gắn AI với kết quả cụ thể sẽ có lợi thế lớn, vì chỉ số ít doanh nghiệp làm được	Nhân viên tự dùng công cụ chưa được duyệt, đưa dữ liệu nội bộ, dữ liệu khách hàng ra ngoài
Quản lý biết dùng AI kéo cả nhóm dùng theo (theo số liệu Jabra)	Kỳ vọng "có kết quả ngay", giao hết cho bộ phận IT, dễ bỏ cuộc sớm

Gợi ý kỹ năng cần học

Tư duy quy trình: vẽ được quy trình hiện tại (dù chỉ trên giấy), chỉ ra bước nào tốn thời gian nhất trước khi chọn công cụ.
Đo lường đơn giản: ghi lại thời gian, số lỗi, số đầu việc trước và sau khi dùng AI trong 2–4 tuần. Có số liệu mới thuyết phục được cấp quản lý.
Tự động hoá mức cơ bản: nối AI với email, bảng tính, form để bỏ bớt thao tác lặp lại, thay vì chỉ chat hỏi đáp.
An toàn dữ liệu: biết dữ liệu nào được đưa vào AI, dữ liệu nào không; dùng tài khoản công ty khi làm việc của công ty.
Kỹ năng hướng dẫn người khác: với trưởng nhóm, việc tự dùng giỏi rồi chia sẻ cách làm cho cả nhóm có tác động lớn hơn mọi khoá học đại trà.

Hỏi nhanh

Con số 95% có nghĩa là 95% doanh nghiệp Việt đã ứng dụng AI?

Không hẳn. Đó là tỷ lệ người trả lời dùng GenAI ở cấp cá nhân. Mức triển khai trong quy trình doanh nghiệp thấp hơn nhiều (36% nhúng AI vào ứng dụng, quy trình).

Doanh nghiệp nhỏ nên bắt đầu từ đâu để AI "ra tiền"?

Chọn một quy trình gần doanh thu (trả lời khách, báo giá, chăm sóc khách cũ), đặt một chỉ số đo, thử 4 tuần rồi quyết định mở rộng hay dừng.

Báo cáo Jabra có áp dụng cho Việt Nam không?

Jabra không khảo sát Việt Nam, nên chỉ nên xem là tham khảo xu hướng chung ở người làm văn phòng.

Đọc thêm trên XoaiTool: Tin tức AI · Công cụ AI · Tất cả tool miễn phí

Cập nhật lần cuối: 19/10/2026